Zamek to czy Dwór?

Wbrew pozorom to pytanie posiada głęboki sens. Niestety już samo środowisko historyków architektury wprowadziło chaos. Definicji jest co najmniej kilka, właściwie w każdym liczącym się kraju zachodniej Europy jest nieco inna. Tymczasem już w wieku XVII Józef Naronowicz – Naroński daje nam graficzny i opisowy katalog typów zamków z jednoczesnymi wskazówkami dotyczącymi ich obrony i... zdobywania (patrz „Architectura militaris to jest budownictwo wojenne”). Obecnie, kiedy to pojawił się masyw potężnych dachów pytania o jakość zamku zanikają. Lecz jeszcze niezbyt dawno padały pytania - „ Fajny ten zamek, ale gdzie on ma wieże?”

No tak, zamkowe budowle istotnie kojarzą się z wieżami, które skutecznie miały odstraszać napastników.

Wyjaśniam zatem – Zamek Kapitanowo jest prawdziwym zamkiem, a do tego znakomita większość jego powierzchni to właśnie wieże. Proszę sobie wyobrazić, iż mamy ich aż 7! Są one bardzo różne zarówno co do wielkości jak i funkcji.
 Wieżą pierwotną jest donżon z początku XIV wieku stanowiący jądro ówczesnego zamku donżonowego.
Na jego temat można popełnić okazałe tomiszcze, tak więc raczej zachęcam do osobistych odwiedzin.

Wspomniany donżon będący wielką wieżą typu mieszkalno – obronnego posiada nieco tylko mniejszą „koleżankę” datowaną na wiek XVI a wybudowaną głównie ze względu na pomieszczenie na jej 1 piętrze okazałej auli.Co ciekawe bliźniacza, wielka sala z 2 piętra tej wieży jest zachowana wręcz doskonale.Ogromną ciekawostką jest 3 już wieża. Nie posiada ona statusu mieszkalnej mimo, iż okresowo tam przemieszkiwano.

Na piętrze znajdowała się „ciepła izba” dająca schronienie właścicielom Zamku w trakcie najcięższych mrozów. Parter tej wieży, zwanej „południową” wypełnia cudnie zachowana gotycko – renesansowa kuchnia z piramidą komina.
Kolejne 3 wieże to wieżyczki alkierzowe: południowa z XV wieku, z gabinetami na piętrach a na parterze z 2 już przelotem bramnym(!!), północna (połowa XVI wieku) z gabinetem kobiecym na 1 piętrze i więzieniem w przyziemiu i nade wszystko alkierzem wielkim (początek wieku XVI) z „pomieszczeniem ostatecznej obrony” na piętrze oraz lochem w części podziemnej.

Owej kolekcji wież wszelkich dopełnia wieża bramna z jej przelotem oraz pięknym pokoikiem na piętrze.

 Kiedyś znacznie wyższa teraz prezentuje wielkość, która pozostała po tragicznej wojnie 30 letniej.

Przeszło 700 lat dziejów Zamku dotyczy zasadniczo właśnie tych wież. Bez nich Kapitanowo nie miałoby racji bytu.